Stopa cukrzycowa – co to takiego

Nieprawidłowo leczona cukrzyca niesie ze sobą wiele powikłań. Jednym z nich jest stopa cukrzycowa. Jeśli pacjent w porę nie zgłosi lekarzowi niepokojących objawów, choroba może doprowadzić nawet do sepsy i konieczności amputacji kończyny.

Zespół stopy cukrzycowej (ZSC) charakteryzuje się niedostatecznym ukrwieniem stóp. To najpoważniejsze z powikłań cukrzycy dotyka nawet 10% wszystkich diabetyków. Zmniejszona wrażliwość bólowa, utrudnione gojenie się ran, które z kolei prowadzą do owrzodzeń i martwicy – te i inne zmiany na skórze stóp to zazwyczaj skutek wieloletnich zaniedbań w leczeniu cukrzycy typu 2.

Objawy stopy cukrzycowej

Pojawienie się pierwszych oznak rozwoju ZSC powinno skłonić diabetyka od jak najszybszego udania się do lekarza. Objawami zespołu stopy cukrzycowej są m.in. wysuszona, łuszcząca się skóra, nasilający się w nocy ból i skurcze mięśni, mrowienie i kłucie kończyn dolnych, a także pojawiające się pęknięcia, które przeradzają się w owrzodzenia i początki martwicy. W zaawansowanym stadium choroby pacjent przestaje we właściwy sposób odczuwać dotyk, zmiany temperatury oraz ból stopy. Wszelkie rany i skaleczenia goją się znacznie wolniej niż powinny. Pojawia się zauważalna deformacja kości.

Skąd się bierze stopa cukrzycowa

Główną przyczyną wystąpienia zespołu stopy cukrzycowej jest niewłaściwe lub zaniedbane leczenie cukrzycy. W wyniku długotrwale podwyższonego poziomu cukru we krwi uszkodzeniom ulegają naczynia krwionośne, co z kolei prowadzi do upośledzenia funkcjonowania układu nerwowego. Stąd drętwienie, mrowienie i częste bóle kończyn dolnych, będące charakterystycznym objawem stopy cukrzycowej.
Niewłaściwe leczenie cukrzycy to główna przyczyna rozwoju ZSC. Specjaliści wskazują jednak na szereg czynników, które przyczyniają się do rozwoju choroby. Otyłość, palenie papierosów, podwyższony poziom cholesterolu we krwi, nadciśnienie tętnicze, ale też zaniedbanie higieny stóp, niewłaściwe leczenie ran i skaleczeń oraz noszenie ciasnego obuwia sprzyjają rozwojowi stopy cukrzycowej.

Leczenie stopy cukrzycowej

Przede wszystkim najważniejsze w terapii ZSC jest uregulowanie poziomu cukru we krwi poprzez zastosowanie odpowiedniego leczenia. Wyróżnia się sześć stopni zaawansowania ZSC. W początkowym stadium wystarczy dbać o odpowiednią higienę stóp i unikać czynników sprzyjających rozwojowi choroby. W zaawansowanym stadium zespołu stopy cukrzycowej niezbędne może być zastosowanie antybiotykoterapii. W skrajnych przypadkach, gdy pacjent przez wiele lat lekceważy objawy ZSC, konieczna może być amputacja kończyny. Pozwoli to uniknąć m.in. sepsy i powikłań takich jak np. zgorzel stopy.

Właściwa higiena stóp powinna obejmować krótkie mycie (nigdy długie moczenie!) stóp w wodzie o temperaturze nieprzekraczającej 37 st. C. Po umyciu skórę należy dokładnie osuszyć, a rany odkazić środkiem bakteriobójczym – bezzapachowym, bezbarwnym i hipoalergicznym. Bardzo ważne jest regularne usuwanie zrogowaceń i nawilżanie skóry specjalnym kremem. Pojawiające się rany należy posmarować specjalnym żelem i nałożyć na nie opatrunek. Tylko regularne dbanie o właściwą higienę i ścisłe stosowanie się do zaleceń lekarskich uchroni diabetyka przed dalszym rozwojem choroby i jego groźnymi konsekwencjami.